Cel, decyzja, działanie… W biegu naszego życia od czasu do czasu odczuwamy impuls, by coś zmienić lub podążyć w jakimś nowym kierunku. Czujemy wtedy, że zbyt długo pozostajemy tu, gdzie jesteśmy lub że powinniśmy udać się w inne miejsce. Takie miejsca to nie tylko to gdzie przebywamy fizycznie, ale też ludzie, którzy nas otaczają, aktywność zawodowa, pasje, nawyki i organizacja naszego dnia, stany naszego umysłu… Bert Hellinger, pisząc: „za wszystkim, co nas wprawia w ruch, stoi jakaś siła”, prawdopodobnie ma na myśli właśnie taki impuls.

Spokój a określenie celu i podjęcie decyzji

Dalej sugeruje on, że żeby zauważyć i uświadomić sobie ten impuls oraz zaplanować i podjąć działanie z nim zgodne, potrzebujemy w pierwszej kolejności trochę spokoju. „Dokądkolwiek czujemy się popychani, istotny kierunek i ruch odnajdujemy wtedy, kiedy się zatrzymujemy. Po pewnym czasie coś nas popchnie w kierunku nowej dali, twórczej i żywej. Ten ruch prowadzi nas poza nasze dotychczasowe plany.” (Hellinger, 2016). Działanie podjęte zbyt szybko, w biegu, z niespokojnym umysłem może jego zdaniem sprawić, że cały nowy plan zostanie porzucony. Pisze o tym w następujący sposób: „Tylko to, co jest przyspieszane kończy się. Spokój, w przeciwieństwie do tego, co jest przyspieszane, jest stale w ruchu. Dlatego nie zna ani pośpiechu, ani zwłoki.”

Działanie – zwlekanie i zaniechanie

Z drugiej strony zapewne wszyscy wiemy, że odkładanie może trwać w czasie w nieskończoność. „To, co odkładane na później jest zagrożone, ponieważ łatwo może się spóźnić. (…) Co przede wszystkim odkładamy na później? Zakończenie we właściwym czasie.”. Następnie może pojawić się zaniechanie realizacji nowego planu. Zaniechanie powadzi do śmierci. Do śmierci naszego życia jako całości oraz naszej wewnętrznej śmierci. Nie poruszanie się do przodu w rzeczywistości nie jest zatrzymaniem się, ale ruchem do tyłu. Tracimy radość życia, energię, zdrowy promienny wygląd. Jesteśmy w trybie „żeby tylko przetrwać”. Do piątku, do wakacji, do nie wiadomo kiedy… Wszyscy znamy wielu ludzi, którzy nienawidzą swojej pracy i zmuszają się, żeby ja wykonywać. Znamy związki, w których partnerzy nawet już nie lubią siebie nawzajem, a wychowują razem dzieci i spłacają zobowiązania. Znamy też tych, którzy wewnętrznie umierają z powodu samotności (choć może o tym nie wiemy). I tych, którzy giną w depresji, nerwicach, nałogach… I na wiele innych sposobów. Hellinger również to zauważył: „Niekiedy pozostajemy bezczynni, o czym niektórzy w życiu marzą. Czy wtedy jeszcze żyją?”.

Tu i teraz

Duchowa prawda, którą wszyscy wiele razy słyszeliśmy, brzmi: nie ma jutra. „Dzisiaj jest nowym dniem stworzenia. Tego dnia wszystko zaczyna się od początku, nowe przebudzenie.”. Podjęcie działania, a szczególnie wprowadzenie dużej życiowej zmiany, wymaga wysiłku. To naturalne, że z jednej strony czujemy lęk przed nowym, a z drugiej jesteśmy przywiązani do tego, co znamy (nawet jeśli to nas niszczy). Dlatego każda poważna zmiana wymaga dużych nakładów energii. Z tych samych powodów jesteśmy skłonni przekładać ją w czasie, znajdując ku temu liczne mniej lub bardziej wyrafinowane uzasadnienia.

Przełom

Gdy podjęcie działania przekładamy zbyt długo, gdy minie ten moment między „za wcześnie” a „za późno”, zaczynamy odczuwać ciężar, niezadowolenie, a czasem nawet wstręt do siebie. „Kiedy długo nic się nie porusza, a właściwy w tym momencie ruch jest zatrzymany, czekamy na przełom. (…) Przełom toruje drogę. Jest jak rwąca rzeka. Długo coś się zbierało, aż wreszcie przerywa tamę i otwiera sobie nową drogę.”. Niestety, gdy działanie nie zostaje podjęte dobrowolnie, czasem okazuje się że jakaś sytuacja lub zdarzenie niejako zmuszają nas do tego. Zgodnie z powiedzeniem „Nie ma tego złego…”.

Działanie to życie

Wszystko, co żyje porusza się. Podobnie w życiu żywej osoby jest ciągle jakiś ruch. Czasem po osiągnięciu dużego życiowego celu zamiast cieszyć się, ludzie cierpią. Jednym z tego powodów jest, że stracili to, co ich motywowało oraz koncertowało ich aktywność. Realizowanie pozytywnego celu (być może negatywnego również) zawsze jest też zamierzenie lub nie naszym darem dla świata i innych ludzi. Nawet jeśli znajduje się on w obszarze wewnętrznego rozwoju osobistego, to w konsekwencji powstaje nowy fenomen, który ubogaca rzeczywistość. „Ostatecznie wszystkie czyny zakończone sukcesem służą życiu, wykraczają poza własne życie.”

Noworoczne życzenia

W Nowym Roku życzę Państwu wielu impulsów do podążania we właściwym dla siebie kierunku oraz siły do podjęcia działań, które to umożliwią.

Źródło cytatów:

Hellinger Bert, Nowe rozważania. Wiedzieć skąd, Wydawnictwo Vigaro, Warszawa 2016, cz. 1-3

Przeczytaj kolejny tekst o zmianie tu: https://nowe-ustawienia.pl/ustawienia-hellingera/bert-hellinger/

Artykuł Cel, decyzja, działanie… pochodzi z serwisu Ustawienia Hellingera Poznań.

Dobro i Prawda – świąteczne refleksje…

Dobro i prawda zawsze zwyciężają

Kiedyś oglądałam bardzo ambitne filmy… Ciężkie i psychologiczne: Bergman, Kieślowski… Potem nie oglądałam żadnych filmów, ponieważ w psychologicznej pracy dość dostaje się takiego materiału na co dzień i w wolnej chwili dobrze robić coś bardziej beztroskiego, dla równowagi. Ostatnio natomiast obejrzałam kilka amerykańskich filmów romantycznych. Lekkie i przyjemne. Bohaterzy są dobrzy, wiadomo, że dobrze się skończy, magiczne zbiegi okoliczności, opieka wszechświata, prawda i dobro zawsze zwyciężają… To mit czy prawdziwe reguły gry w tym życiu?

W ustawieniach hellingerowskich, ale też w innych metodach pracy z psychiką prawda uzdrawia, a bycie dobrym dla siebie i innych sprawia, że przekraczamy samych siebie, wzrastamy i się rozwijamy.

Dobro w tym, co „złe”

Nasz umysł zbiera wrażenia i się programuje. Może, gdy będziemy mu dawać więcej tego, co pozytywne – w końcu uwierzymy, że my też jesteśmy dobrzy… Wystarczająco dobrzy tacy, jacy jesteśmy… Może nasze życie jest wystarczająco dobre takie, jakie jest. Może jest takie po coś. Może właśnie uczy nas czegoś bardzo ważnego, dzięki czemu będziemy gotowi na więcej albo na lżej i radośniej…

Jeśli jest Ci źle w te Święta, jeśli spędzasz je sam lub z ludźmi, wśród których czujesz się samotny – może tego potrzebujesz… Może to prowadzi Cię do Twojej prawdy… Płacz i spotkanie się z prawdą o swoim życiu to bardzo ważny, twórczy moment. Można płakać i cieszyć się z tego – ufać, że właśnie wydarza się coś ważnego.

Ty też możesz być dobry i zmieniać świat

Nie przestawaj wierzyć… Nie przestawaj dążyć… Nie porzucaj swoich ideałów…

Wszędzie możesz zdziałać coś dobrego i uczynić świat odrobinę lepszym miejscem. Jednym małym gestem, jednym uśmiechem, jednym odpuszczeniem „posiadania racji” na rzecz zrozumienia uczuć drugiego człowieka… Zachować się lepiej niż ostatnim razem. Pokazać komuś, że dobro i bezinteresowność istnieją. Odpowiedzieć miłością na złośliwość… Naiwne? Naprawdę w to nie wierzysz?

Dobroć jest dobra dla serca

Bert Hellinger pisze: „Dobroć nie pomija nikogo ani niczego. Ma szeroko otwarte oczy, które błyszczą z głębi na zewnątrz, ponieważ dobroć pochodzi z serca. Jest dobra dla naszego serca.”.

Co daje nam prawda?

A prawda? Dlaczego prawda jest ważna? Większość ludzi coś udaje – przed sobą i przed innymi, to ich usztywnia, ponieważ muszą cały czas kontrolować siebie i to, co mówią. To zabiera im spontaniczność i radość życia.

Jaka jest prawda o Twoim życiu?

Jaka jest prawda o Tobie? Jaka jest prawda o Twoim życiu? Jaka jest prawda o Twojej pracy? Jaka jest prawda o Twoim związku lub jego braku? Czy masz odwagę wszędzie tam zobaczyć nagą prawdę?

Kto nie spotkał się ze swoim cieniem, nie da rady stać w pełnym słońcu… Nie da rady, bo za dużo energii zużywa na ukrywanie różnych rzeczy przede wszystkim przed sobą, a potem przed innymi i całym światem…

Jeśli w tym specyficznym roku, to nie są Twoje wymarzone Święta, wykorzystaj je do spotkania z prawdą o sobie i o swoim życiu. Co jest dla Ciebie ważne? Przy kim czujesz się swobodnie, bezpiecznie i możesz być w pełni sobą? Za czym tęsknisz? Czego Ci brakuje? A może odwrotnie: Czego do tej pory nie doceniałeś w swoim życiu? Jakie masz jeszcze marzenia? Co odpuściłeś, a nie powinieneś? A gdybyś miał umrzeć za trzy dni, co byś zrobił z tym czasem? A gdybyś miał umrzeć za trzy miesiące co? Jak widzisz swoje życie za 10 lat? Czy to jak żyjesz jest w zgodzie z tym, kim jesteś?

Świąteczne życzenia

Kochani, życzę Wam i sobie, żebyśmy praktykowali dobro jak najczęściej i spotykali jak najwięcej ludzi, którzy też to robią. Życzę nam, żebyśmy żyli w coraz większym stopniu w prawdzie i żeby otaczali nas ludzie, przy których możemy być bardziej i bardziej sobą oraz żyć swoją prawdą.

Literatura:

Hellinger Bert, Nowe rozważania. Wiedzieć skąd, Wydawnictwo Vigaro, Warszawa 2017

Przeczytaj też o relacji z rodzicami w kontekście ustawień hellingerowskich: https://nowe-ustawienia.pl/ustawienia-hellingera/relacje-z-rodzicami/

Artykuł Dobro i Prawda – świąteczne refleksje… pochodzi z serwisu Ustawienia Hellingera Poznań.

CO JEST ZE MNĄ NIE TAK? – USTAWIENIA HELLINGERA A PRZYCZYNY ŻYCIOWYCH PROBLEMÓW 

„Co jest ze mną nie tak?” pytamy, gdy doświadczamy jakiegoś kryzysu lub z czymś nie możemy sobie poradzić. Wszystko z Tobą w porządku. Człowiek to bardzo skomplikowana i wrażliwa istota. Każde nasze uczucie, reakcja i zachowanie mają swoją przyczynę.

Ustawienia Hellingera prowadzą nas do wielu poziomów przyczyn trudności, które przeżywamy. Czasem jedno uczucie lub wzorzec reagowania mogą mieć jednocześnie kilka przyczyn. Często nie jesteśmy gotowi na to, żeby od razu spotkać się z najgłębszym poziomem, więc mogą one dochodzić do naszej świadomości stopniowo. Teraz wymienię podstawowe grupy przyczyn problemów z punktu widzenia ustawień systemowych.

Znaczenie osobistej historii w ustawieniach Hellingera

Ustawienia hellingerowskie mogą nas zaprowadzić do przyczyn, które znajdują się w naszej osobistej historii. Tu szczególne znacznie ma relacja z rodzicami i wydarzenia z dzieciństwa, a także związki miłosne, relacje z grupą rówieśniczą oraz spełnienie w życiu zawodowym. Istotne może być każde zdarzenie w naszym życiu, któremu towarzyszyły silne emocje lub przeciwnie udało nam się ukryć nasze uczucia i nie przyznać się nawet przed samym sobą, że coś nas bardzo zabolało lub że coś bardzo przeżyliśmy. Czasami bardzo bolesne doświadczenia, szczególnie z okresu wczesnego dzieciństwa zostają wręcz wyparte ze świadomości i w ogóle ich nie pamiętamy.

Prenatalny okres życia i poród

Ustawienia systemowe pokazują również, jak duży wpływ na nasze późniejsze życie ma prenatalny okres naszego życia, to czy byliśmy chcianym dzieckiem, jakie emocje przeżywała nasza matka, gdy była z nami w ciąży oraz jak przebiegał nasz poród. Te odkrycia potwierdzają też badania z zakresu psychologii prenatalnej. Brakuje natomiast przede wszystkim badań nad psychologicznymi konsekwencjami utraty bliźniaczego rodzeństwa we wczesnych stadiach ciąży, co zdarza się dużo częściej, niż dotychczas zakładano. 

Relacja z rodzicami w ustawieniach systemowych 

Wiele z trudności, których doświadczamy, ma swoje źródło w dzieciństwie, ale nie tylko w tym, czego nam zabrakło czy co nam się przydarzyło… Na temat rodziców napiszę osobny tekst, ponieważ to bardzo szeroko omawiany temat w ustawieniach Hellingera. Tu ograniczę się do wymienienia kilku zjawisk, które niekorzystnie na nas wpływają:

– przejęcie uczuć rodzica, np. złość matki na mężczyzn, jej poczucie bycia odrzuconą, lęk ojca o stan finansów, tęsknota za śmiercią i wiele innych;

– wchodzenie w rolę opiekuna rodzica – bycie jego powiernikiem, pouczanie go, wtrącanie się do związku rodziców, czucie się odpowiedzialnym za to, żeby rodzic dobrze się czuł;

– odrzucenie rodzica – gdy odrzucamy jednego z rodziców, odrzucamy też część siebie; ciekawym mechanizmem jest tu to, że im bardziej odrzucamy rodzica, tym większe mamy szanse, że staniemy się taki jak on…;

– idealizowanie rodziców – nie ma idealnych rodziców, a psychika małego dziecka jest niewyobrażalnie wrażliwa; osoby, które idealizują swoich rodziców mają silne mechanizmy obronne i same przed sobą nie przyznają się do tego, że czegoś im brakowało lub coś je obciążało w relacji z rodzicami.

Losy naszych przodków a skrypty w naszym życiu 

Bert Hellinger zauważył to, co również wielu z nas obserwuje w swoim życiu. Pewne schematy w określonych sytuacjach się powtarzają. Część naszych zachowań, a nawet wydawałoby się niezależne od nas wydarzenia, układają się w pewien skrypt (pojęcie z zakresu analizy transakcyjnej, oznaczające plan/schemat życia człowieka). Często bardzo podobne schematy funkcjonowania można odnaleźć w historiach życia kilku członków danej rodziny w różnych pokoleniach. Dzieje się tak, gdy jakaś osoba doświadczyła czegoś bardzo trudnego, ale nikt nigdy się o tym nie dowiedział, a ona nie przeżyła w pełni swoich uczuć i nie zaakceptowała tego, co się wydarzyło. Takie silne, tłumione emocje są potężnym ładunkiem energetycznym i ta energia gdzieś zostaje w systemie rodzinnym.

Dziś są już naukowe badania, które potwierdzają dziedziczenie traum, zarówno u ludzi, jak i u zwierząt. Znacząca z punktu widzenia ustawień hellingerowskich może być każda trudna historia, w szczególności: choroba, wypadek, przedwczesna śmierć, poronione lub abortowane dziecko, niepełnosprawność fizyczna lub intelektualna, uzależnienie, czyn karalny, nieszczęśliwa miłość, zerwane zaręczyny, zdrada, udział w wojnie, pobyt w obozie koncentracyjnym, przesiedlenie, bieda… Bardzo silne działanie mają tajemnice, np., to, że komuś nie powiedziano, że ktoś inny jest jego ojcem…

Odrzuceni i zapomniani w ustawieniach Hellingera 

Ustawienia systemowe pokazują, że szczególne miejsce w danym systemie rodzinnym zajmują osoby, które zostały w nim odrzucone lub zapomniane. Są to osoby potępiane z powodu ich stylu życia, osoby, które wydziedziczono, mówiono o nich, że już nie należą do rodziny lub nie mówiono o nich wcale. Tu przynależą też zachowane w tajemnicy poronienia i aborcje, po których rodzice nie przeżyli żałoby.

Każdy, kto rodzi się w danej rodzinie, ma niezbywalne prawo do niej należeć. Jeśli odmówi mu się tego prawa, to taka osoba zapisuje się w pamięci systemu w sposób szczególny i nowe osoby, które rodzą się w tym systemie rodzinnym, mogą przejąć cechy i uczucia tych zapomnianych oraz wykluczonych osób.

Prawa i porządki w ustawieniach systemowych

Relacje i związki między ludźmi rządzą się pewnymi prawami i obowiązują w nich określone zasady. Np.:

– w związku kobiety i mężczyzny powinna być określona równowaga w dawaniu i braniu, gdy dajemy za dużo, szkodzimy relacji;

– dziecko, które wywyższa się ponad rodzica i czuje się od niego lepsze, bardzo sobie szkodzi (nawet jeśli rodzic był np. alkoholikiem);

– żeby firma dobrze funkcjonowała, powinna służyć klientom i ta służba powinna być ważna dla właściciela.

Tych porządków jest bardzo dużo (więcej opiszę w innym tekście). One nie są wymyślone przez Berta Hellingera, one po prostu zawsze istniały w relacjach międzyludzkich – każdy, kto je pozna i będzie obserwował w swoim życiu, może się przekonać, że naprawę działają.

Karma i reinkarnacja a ustawienia hellingerowskie

Część ustawiających, w tym sama Sophie Hellinger (żona Hellingera), prowadzi teraz ustawienia karmiczne, które pokazują, że niektóre nasze problemy to bolesne doświadczenia i nierozwiązane sprawy z naszych poprzednich żyć. Rozumiem jednak, że nie każdy jest otwarty na ten poziom pracy.

Relacja z samym sobą – nawykowe reagowanie, błędy w myśleniu, ukryte przekonania

Czasem ustawienia Hellingera pokazują też, że przyczyn nie trzeba szukać tak daleko. Widziałam np. ustawienie, w którym źródłem problemu było to, że klientka chciała być idealna i nie akceptowała swojej ciemnej strony, którą każdy z nas ma. Często jest to też brak pokory i nieakceptowanie rzeczywistości, np., gdy chcemy podjąć decyzję za kogoś, choćby taką, żeby tej osobie chciało się żyć lub rozwijać, podczas gdy ona nie chce. Kolejnym problemem może być przywiązanie do określonego scenariusza – powinno być tak, ta osoba powinna się zachowywać i czuć tak, jednak w rzeczywistości dana osoba może nie chcieć lub nie potrafić zachowywać się w określony sposób.

Możemy też mieć wiele głęboko ukrytych w sobie przekonań (mogą być tak ukryte, że w ogóle ich nie widzimy), które sabotują nasze szczęście, np. nie zasługuję na miłość, jestem złym człowiekiem, nigdy nic mi się w życiu nie udaje. Innym razem zakochujemy się i zaczynamy żyć życiem innej osoby, poświęcać zbyt dużo czasu i energii związkowi, zapominając o sobie (częściej występuje u kobiet). Podobnie można całą swoją energię przelać na pracę i ignorować inne swoje potrzeby.

Czasem do trudnych sytuacji prowadzi po prostu brak szczerej komunikacji lub egoizm, gdy zajmujemy się tylko swoimi uczuciami i nie staramy się zrozumieć drugiej osoby. Mamy też wiele nawyków i przyzwyczajeń, niektóre z nich mogą utrudniać rozwijanie głębokich relacji z ludźmi i trzeba włożyć trochę świadomego wysiłku, żeby nauczyć się reagować i zachowywać inaczej.

Co jest ze mną nie tak? A może nie ze mną…

Nie zawsze problem jest w nas. Rodziców nie możemy zmienić i prędzej czy później warto się pogodzić z tym, jacy są – przynajmniej w swoim sercu, bo fizycznie można trochę się oddalić. Wiele innych sytuacji możemy jednak zmienić. Jeśli męczymy się w swojej pracy, to może to nie jest właściwa praca dla nas. Jeśli partner źle nas traktuje, to może należy zakończyć znajomość. Gdy nie lubimy miasta, w którym mieszkamy, to może trzeba się przeprowadzić…

Nie pytaj więc „Co jest ze mną nie tak?” i nie obwiniaj siebie za to jaki jesteś. Zamiast tego poszukaj przyczyn i spróbuj siebie zrozumieć. 

Przeczytaj też o tym jak wydarza się zmiana: https://nowe-ustawienia.pl/ustawienia-hellingera/jak-wybrac-terapeute/

Artykuł Co jest ze mną nie tak? Przyczyny naszych problemów pochodzi z serwisu Ustawienia Hellingera Poznań.

USTAWIENIA SYSTEMOWE

Ustawienia systemowe (hellingerowskie, rodzinne) są stosunkowo nową metodą, którą rozwinął i spopularyzował Bert Hellinger. Są nazywane terapią krótkoterminową, a właściwie ultrakrótkoterminową. W rzeczywistości są jednak czymś więcej niż konwencjonalna terapia.

Za pomocą ustawień systemowych można znaleźć odpowiedzi na pytania dotyczące ważnych obszarów naszego życia. M.in. takich jak: relacje rodzinne, związki miłosne, wychowywanie dzieci, życie zawodowe, zdrowie fizyczne i umysłowe, a nawet kwestie duchowe. Dzięki ustawieniom hellingerowskim można dotrzeć do przyczyn niezrozumiałych uczuć, reakcji i tendencji, pojawiających się w naszym funkcjonowaniu. Nieuzasadnione poczucie winy, odmienności, samotności, zagubienia czy braku sił i motywacji w życiu codziennym to często pojawiające się tematy w konstelacjach systemowych. Ustawienia Hellingera bardzo szybko prowadzą do źródła problemu oraz budzą ukryte w nas emocje, dlatego czasami jedno ustawienie w zakresie emocjonalnego wglądu daje tyle, co kilka miesięcy tradycyjnej psychoterapii. Warto podkreślić jednak, że ustawienia nie zastąpią psychoterapii, ponieważ ta nadal pozostaje dla wielu osób niezbędna w osiągnięciu pełni zdrowia psychicznego.

PRZYCZYNY DOŚWIADCZANYCH PRZEZ NAS TRUDNOŚCI I PROBLEMÓW – USTAWIENIA HELLINGERA

Osobista historia

Ustawienia systemowe mogą nas zaprowadzić do przyczyn, które znajdują się w naszej osobistej historii. Tu szczególne znacznie ma relacja z rodzicami i wydarzenia z dzieciństwa oraz związki miłosne. Istotne może być każde zdarzenie w naszym życiu, któremu towarzyszyły silne emocje lub przeciwnie, udało nam się ukryć nasze uczucia i nie przyznać się nawet przed samym sobą, że coś nas bardzo zabolało lub że coś bardzo przeżyliśmy.

Prenatalny okres życia i poród w ustawieniach systemowych

Duży wpływ na nasze późniejsze życie ma również prenatalny okres naszego życia. To czy byliśmy chcianym dzieckiem, jakie emocje przeżywała nasza matka, gdy była z nami w ciąży oraz jak przebiegał nasz poród nie pozostaje bez znaczenia. Te odkrycia potwierdzają też badania z zakresu psychologii prenatalnej. Brakuje natomiast przede wszystkim badań nad psychologicznymi konsekwencjami utraty bliźniaczego rodzeństwa we wczesnych stadiach ciąży, co zdarza się dużo częściej niż dotychczas zakładano.

Relacja z rodzicami w ustawieniach systemowych

Wiele z trudności, których doświadczamy aktualnie, ma swoje źródło w dzieciństwie. Nie tylko w tym, czego nam zabrakło czy co nam się przydarzyło – przejmujemy też uczucia naszych rodziców. Mogą to być np. złość matki na mężczyzn, jej poczucie bycia odrzuconą, lęk ojca o stan finansów i wiele innych…

W ustawieniach systemowych mówi się, że w połowie pochodzimy od matki, w połowie od ojca. Dlatego, gdy odrzucamy jednego z rodziców, odrzucamy też część siebie. Ciekawym mechanizmem jest to, że im bardziej odrzucamy rodzica, tym większe mamy szanse, że staniemy się tacy jak on.

Żeby jednak zgodzić się na rodziców takich, jacy są i przyjąć ich do serca, najpierw musimy uświadomić sobie i przepracować trudne emocje z tych relacji. Najtrudniej mają tu te osoby, które idealizują swoich rodziców i swoje dzieciństwo. Nie ma idealnych rodziców, a psychika małego dziecka jest niewyobrażalnie wrażliwa, dlatego każdy z nas ma tu coś do przepracowania.

„Przyjęcie rodzica do serca” w ustawieniach Hellingera jest rozumiane jako akceptacja dla niego jako człowieka i jako naszego rodzica, pogodzenie się z tym jak nasz relacja wyglądała. Często towarzyszy temu wgląd w obciążenia rodzica, które miały wpływ na jego zachowanie. Możemy podejrzewać, że nam się to udało, gdy rodzic nie budzi już w nas silnych negatywnych emocji. Ta akceptacja nie oznacza jednak, że musimy czuć się zobowiązani do intensywnego kontaktu z rodzicem. W przypadku, gdy w kontakcie z rodzicem czujemy się bardzo źle, korzystne wydaje się ograniczenie relacji lub nawet rezygnacja z niej. Mam tu na myśli np. sytuacje, w których rodzic notorycznie nas obraża, krzyczy na nas, narusza naszą wiarę w siebie.

Losy naszych przodków a skrypty w naszym życiu

Bert Hellinger zauważył to, co również wielu z nas obserwuje w swoim życiu. Pewne schematy w określonych sytuacjach się powtarzają. Część naszych zachowań, a nawet wydawałoby się niezależne od nas wydarzenia, układają się w pewien skrypt (pojęcie z zakresu analizy transakcyjnej, oznaczające plan/schemat życia człowieka). Często bardzo podobne schematy funkcjonowania można odnaleźć w historiach życia kilku członków danej rodziny w różnych pokoleniach. W niektórych przypadkach realizowany przez nas scenariusz życiowy wcale nie jest nasz – jest przejęty od któregoś z naszych przodków, a my go tylko powtarzamy. Takie zjawisko w ustawieniach nazywamy uwikłaniem. Jest to uwikłanie w los innej osoby. Dzieje się tak, gdy ta osoba doświadczyła czegoś bardzo trudnego, ale nikt nigdy się o tym nie dowiedział. Ona natomiast nie przeżyła w pełni swoich uczuć z tym związanych i nie zaakceptowała tego, co się wydarzyło. Takie silne, tłumione emocje są potężnym ładunkiem energetycznym i ta energia gdzieś zostaje w systemie rodzinnym. Dziś są już naukowe badania, które potwierdzają dziedziczenie traum, zarówno u ludzi, jak i u zwierząt.

Znacząca z punktu widzenia ustawień hellingerowskich może być każda trudna historia, w szczególności: choroba, wypadek, przedwczesna śmierć, poronione lub abortowane dziecko, niepełnosprawność fizyczna lub intelektualna, uzależnienie, czyn karalny, nieszczęśliwa miłość, zerwane zaręczyny, zdrada, udział w wojnie, pobyt w obozie, przesiedlenie, bieda… Bardzo silne działanie mają tajemnice np., to, że komuś nie powiedziano, że ktoś inny jest jego ojcem… Dzięki ustawieniom Hellingera możemy się dowiedzieć, kim są lub były takie szczególnie obciążone osoby w naszym systemie rodzinnym, poznać i zrozumieć ich historię oraz zobaczyć jak to wpływa na nasze życie.

Odrzuceni i zapomniani

Jedną z najważniejszych rzeczy, jakich uczymy się w czasie ustawień hellingerowskich, jest nieocenianie i rezygnacja z podziału na „dobrych” i „złych”. Uświadamiamy sobie, że nie ma złych ludzi. Tak naprawdę wszyscy chcą być szczęśliwi, ale czasem dążą do tego szczęścia w nieodpowiedni sposób. Często po prostu nie mają wyboru, ponieważ są silnie obciążeni tendencjami, które powstały w ich rodzinach. Odczuwają pewien przymus postępowania w określony sposób i to zamyka im drogę do szczęścia. Dlatego w ustawieniach systemowych patrzymy na wszystkich z tą samą miłością i szacunkiem. Nawet na morderców. Być może oni potrzebują naszej miłości najbardziej. (Nie oznacza to oczywiście, że nie należy ich karać i zabezpieczać przed ich działaniami społeczeństwo).

Ustawienia systemowe pokazują, że szczególne miejsce w danym systemie rodzinnym zajmują osoby, które zostały w nim odrzucone lub zapomniane. Są to osoby potępiane z powodu ich stylu życia, osoby, które wydziedziczono, mówiono o nich, że już nie należą do rodziny lub nie mówiono o nich wcale. Tu przynależą też zachowane w tajemnicy poronienia i aborcje, po których rodzice nie przeżyli żałoby.

Każdy, kto rodzi się w danej rodzinie ma niezbywalne prawo do niej należeć. Jeśli odmówi mu się tego prawa, to taka osoba zapisuje się w pamięci systemu w sposób szczególny i nowi potomkowie w nim mogą przejąć cechy i uczucia tych zapomianych oraz wykluczonych osób.

Prawa i porządki w ustawieniach Hellingera

Trudności, których doświadczamy, często są związane z zaburzeniem pewnego porządku w naszych rodzinach, dlatego w ustawieniach dąży się do ponownego uporządkowania tych systemów. Relacje i związki między ludźmi rządzą się pewnymi prawami i obowiązują w nich określone zasady. Wiele z nich znajduje uzasadnienie również w psychologii. Znajomość tych praw pomaga funkcjonować w bardziej pełny i szczęśliwy sposób, unikać niepotrzebnego cierpienia oraz w pewnym sensie „zaoszczędzić” dużo czasu.

W JAKI SPOSÓB DZIAŁAJĄ USTAWIENIA SYSTEMOWE?

Działanie ustawień Hellingera opiera się na obecności tak zwanego „wiedzącego pola”. To ono otwiera dostęp do informacji o tym, o czym nikt nie wie. Zarówno do naszej wewnętrznej duchowo-psychologicznej przestrzeni, jak i do konkretnych zdarzeń i faktów z naszego życia oraz z życia naszych przodków, które mają wpływ na nasze funkcjonowanie.

To jak sobie wytłumaczymy, czym ono jest, zależy w głównej mierze od stopnia naszej świadomości oraz naszych przekonań na temat natury ludzkiego życia i otaczającej go rzeczywistości. Niektórzy postrzegają obecność „wiedzącego pola” jako działanie duchowych sił wyższych. Inni widzą w nim zapis nieświadomości indywidualnej i zbiorowej (np. C. G. Jung), w którym są zapisane doświadczenia wielu pokoleń naszych przodków. Jeszcze inni uważają, że jest to po prostu reprezentacja rzeczywistości psychicznej klienta. Z praktycznego punktu widzenia jednak nie ma to większego znaczenia, czym owo pole jest. Ważne, że działa.

Najlepszym sposobem, żeby się przekonać o tym jak działają ustawienia systemowe jest wzięcie udziału w dobrze prowadzonym warsztacie. Najwięcej doświadczeń w tym zakresie można zebrać, wchodząc w reprezentacje (rola jakiejś osoby) podczas ustawień prowadzonych dla innych osób w czasie warsztatów. Przykładowo, przyjmując rolę czyjejś matki, o której nic nie wiemy, możemy być bardzo zaskoczeni tym, co zaczniemy odczuwać. Mogą pojawić się w nas wyraziste emocje, impulsy, żeby wykonać określone ruchy, a nawet wrażenia fizyczne w ciele, jak np. ból. Na krótki czas otrzymamy dostęp do wewnętrznego świata innej, nieznanej nam osoby. Nie jest to też przypadkiem do jakiej roli zostaniemy wybrani – często ma to coś wspólnego z nami. Mimo to uczucia i zachowania reprezentantów są zaskakująco spójne z tym, jak funkcjonują lub funkcjonowały zastępowane przez nich osoby z życia klienta. Klient zazwyczaj z zaskoczeniem patrzy na reprezentanta i mówi: „Moja mama też była taka pełna złości. Moją mamę rzeczywiście zawsze bolała lewa noga”.

Jak wyglądają ustawienia hellingerowskie w praktyce?

W przypadku ustawień systemowych wspaniale opisana w książkach Hellingera teoria ma drugorzędne znacznie. Najważniejsze jest otwarcie na to, co pokazuje się w polu i indywidualne podejście do każdego ustawienia. Dlatego przychodząc z własnym pytaniem na ustawienia, warto na chwilę zapomnieć o całej teorii i samodzielnie sformułowanych odpowiedziach na nie.

Gdy rezygnujemy z chcenia, oceniania, interpretacji, manipulacji i tylko patrzymy, co się wydarza, obrazy, które się pojawiają zaczynają przemawiać do nieświadomej części naszej psychiki. Te obrazy potem w nas zostają i działają na nas, nasze nastawienie i podejmowane decyzje też po ustawieniu. Bert Hellinger pisze, że ustawienia są nową drogą poznania, rodzajem przejścia, bramy do innego poziomu świadomości. Rozwiązanie, które pojawia się w ten sposób, często jest dla nas zaskakujące oraz wychodzi poza logikę i nasze możliwości rozumowania.

Teraz opiszę w skrócie, jak może wyglądać takie ustawienie w czasie warsztatu, żebyście mogli poczuć i lepiej zrozumieć, co dzieje się w czasie ustawień systemowych:

Przychodzisz i mówisz, że nie układa Ci się w relacji z partnerem/partnerką. Na początek ta informacja wystarczy. Wybieramy jedną osobę z grupy, która będzie reprezentowała Ciebie i drugą, która będzie reprezentowała Twojego partnera/partnerkę. Siedzimy i patrzymy. Reprezentanci nic nie wiedzą o Tobie ani o Twoim związku, zaczynają się jednak zachowywać tak jak Ty i Twój partner/partnerka. Sam/sama widzisz czy patrzycie na siebie, czy któreś z was się odwraca i chce wyjść z relacji albo upada bez sił na podłogę… Czasami trzeba dostawić więcej osób, z którymi jesteście związani i które wpływają na to, jak funkcjonujecie w relacji. Wtedy znowu coś się zaczyna dziać, pojawiają się kolejne ruchy… Widzisz to, co wpływa na Ciebie i to z czym związany jest Twój partner/partnerka. Jeśli jesteś gotowy/gotowa przyjąć ten obraz do serca, zmienia się to, jak postrzegasz waszą relację. Dostałaś/dostałeś pewien obraz, który gdzieś w Tobie zostanie. Jest to początek pewnego procesu. Nie musisz o tym rozmawiać z partnerem/partnerką. To, że coś zmieniło się w Twoim wnętrzu, wpłynie samo z siebie na waszą relację. Jednak nie wiemy dokładnie jak – może znajdziecie nową drogę do siebie, a może będzie wam łatwiej podjąć decyzję o rozstaniu, z którą zwlekacie od dawna.

Prowadzący ustawienie tak naprawdę nikomu nie pomaga. To Ty przychodzisz, ponieważ chcesz zrobić następny krok. Czegoś szukasz, coś przeczuwasz, jesteś gotowy/gotowa coś zobaczyć w swoim funkcjonowaniu i wyjść poza to. Chcesz otworzyć się na coś nowego, na więcej życia, więcej miłości. Ludzie, którzy trafiają na ustawienia, są wyjątkowi – odważni, szczerzy i ufający własnej intuicji. Atmosfera w grupach warsztatowych ustawień jest zawsze wspaniała i pełna miłości.

Ustawienia systemowe nie służą do tego, żeby zmieniać ludzi wokół nas. Zawsze jest to praca z samym sobą. Chodzi nie tylko o to, co zmieni się w jakieś konkretnej życiowej sytuacji, ważniejsze jest to, co zmieni się w Tobie. Będzie to wpływało na wszystkie relacje w Twoim życiu. Może się okazać, że nie tylko Ty sam/sama zaczniesz funkcjonować inaczej, ale również pojawią się nowe osoby w Twoim życiu. Np. zaczniesz wybierać zupełnie innych partnerów niż dotychczas…

Źródła:

Hellinger Bert, Die Liebe des Geistes. Was zu ihr hinfuhrt und wie sie gelingt, Hellinger Publications 2016

Hellinger Bert, Nowe rozważania. Wiedzieć skąd, Wydawnictwo Vigaro, Warszawa 2016

https://www.hellinger.com

Przeczytaj też o miłości i związkach z punktu widzenia ustawień systemowych: https://nowe-ustawienia.pl/ustawienia-hellingera/milosc-i-zwiazki-cz-1/

Artykuł Czym są Nowe Ustawienia Systemowe? pochodzi z serwisu Ustawienia Hellingera Poznań.